Jak reagować, jeżeli kontrahent zwleka z płatnością?

Nierzadko zdarzają się sytuacje, w których przedsiębiorca po sprzedaży towaru i wystawieniu faktury nie otrzymuje zapłaty. Pomimo upływu terminu płatności nieuczciwy kontrahent odmawia zapłaty. Jakie czynności może podjąć przedsiębiorca, aby uzyskać swoje pieniądze i uniknąć zaangażowania się w czasochłonne i kosztowne postępowanie sądowe?

 

Wezwać dłużnika

Pierwszym krokiem jest skierowanie do dłużnika wezwania do zapłaty. Wezwanie pełni nie tylko rolę przymuszającą do zapłaty, ale również będzie stanowiło dowód w ewentualnym postępowaniu sądowym. Wnosząc bowiem pozew do sądu, musimy wykazać, że wcześniej podjęliśmy przynajmniej próbę rozmów (mediacji) z dłużnikiem. Warto aby takie wezwanie zostało sporządzane i podpisane przez adwokata lub radcę prawnego – wzmocni to presję na dłużnika.

W wezwaniu należy podać kwotę należności głównej oraz naliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych (obecnie wynoszą 9,5%). Wierzyciel może naliczyć odsetki nawet wtedy, gdy nie ponosi żadnej szkody z powodu opóźnienia, a dłużnik nie ponosi odpowiedzialności za niedotrzymania terminu płatności. Naliczenie odsetek można również skutecznie wykorzystać w negocjacjach z nieuczciwym dłużnikiem. Wierzyciel może zrzec się odsetek w zamian za szybkie spłacenie długu.

W wezwaniu do zapłaty należy wskazać numery faktur i kwoty, które z nich wynikają. Warto również dołączyć kopię niespłaconych faktur. Wezwanie wraz z załącznikami najlepiej wysłać listem poleconym ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru – tak aby otrzymać dowód jego doręczenia.

Zgłosić dłużnika do rejestru

Każdy przedsiębiorca może zgłosić nieuczciwego dłużnika do jednego z rejestrów dłużników prowadzonych przez biura informacji gospodarczej. Zgłoszenie kontrahenta do rejestru dłużników wymaga spełnienia następujących przesłanek: łączna kwota długu wynosi co najmniej 500 złotych, zobowiązanie jest wymagalne co najmniej 60 dni, a wezwanie do zapłaty (zawierające ostrzeżenie o zamiarze przekazania informacji do BIK) zostało doręczone dłużnikowi nie wcześniej niż miesiąc temu.

Zgłoszenie dłużnika do rejestru dłużników często jest skutecznym środkiem, bowiem uderza w jego reputację. Ponadto taki nieuczciwy kontrahent, może mieć problemy z pozyskaniem kredytów lub innych usług z odroczonym terminem płatności.

Droga sądowa

Jeżeli dłużnik nie reaguje na ww. kroki wierzyciela, nie pozostaje nic innego jak droga sądowa. Zwykłe postępowanie jest bardzo czasochłonne i wymaga poniesienia znacznych kosztów. Dlatego jeśli dochodzimy roszczeń pieniężnych, warto złożyć wniosek o rozpoznanie sprawy przez sąd w tzw. postępowaniu nakazowym. Od pozwu w takim postępowaniu pobiera się tylko ¼ opłaty, zaś sąd nie wyznacza rozprawy. Po uprawomocnieniu się nakazu zapłaty (czyli po upływie 2 tygodni od dnia doręczenia go dłużnikowi oraz w razie braku sprzeciwu z jego strony), przedsiębiorca może udać się do komornika i rozpocząć przymusową egzekucję swoich należności.

Przemysław Rybicki,
radca prawny,
kancelaria Affre i Wspólnicy sp.k.

Poprzedni artykuł
Następny artykuł