Wypadek przy pracy w sklepie spożywczym – jaka odpowiedzialność ciąży na właścicielu sklepu?

Wypadki przy pracy to zdarzenia, z których wystąpieniem powinien liczyć się każdy pracodawca – w tym również właściciel sklepu zatrudniający pracowników. Warto mieć świadomość, jakie sytuacje mogą być zakwalifikowane za wypadek przy pracy, za co odpowiada wówczas pracodawca, oraz czego może domagać się poszkodowany pracownik. Poniżej omawiamy najważniejsze zagadnienia związane z tą tematyką.

Jaką sytuację uznajemy za „wypadek przy pracy”?

Każde zdarzenie, w którym pracownik sklepu doznał urazów czy obrażeń w czasie pracy, należy zbadać i ustalić czy rzeczywiście mamy do czynienia z wypadkiem przy pracy.

Za wypadek przy pracy uznaje się nagłe zdarzenie, wywołane przyczyną zewnętrzną, które powoduje uraz lub śmierć pracownika, i które nastąpiło w związku z wykonywaną pracą – nawet bez konkretnego polecenia przełożonego. Wszystkie cztery przesłanki (nagłość zdarzenia, przyczyna zewnętrzna, uraz i związek z pracą) muszą wystąpić łącznie.

Na przykład: jeśli pracownik utraci zdrowie w wyniku długotrwałego (a nie nagłego) oddziaływania przyczyn zewnętrznych, to nie mówimy o wypadku przy pracy, lecz ewentualnie o chorobie zawodowej. Ekspedientka, która cierpi na zwyrodnienia kręgosłupa z uwagi wiele lat dźwigania towarów i wykładania ich na półki, nie będzie mogła skutecznie domagać się roszczeń związanych z wypadkiem przy pracy. Podobnie będzie w sytuacji, gdy do wypadku doprowadziły przyczyny wewnętrzne, tkwiące w organizmie pracownika – a nie zewnętrzne, np. urządzenia i maszyny wykorzystywane w zakładzie pracy, wyposażenie, czy działania innych osób. Na przykład, pracownik magazynu który choruje na serce i ma zawroty głowy, a w ich wyniku osunął się na podłogę i zwichnął rękę – nie zostanie poszkodowany wskutek wypadku przy pracy, ponieważ nie wystąpiła przyczyna zewnętrzna.

Inaczej będziemy oceniać sytuację, gdy ta sama kasjerka spadnie z drabinki wykładając towar na półkę, i wskutek tego zdarzenia nagle uszkodzi kręgosłup. Albo gdy ten sam pracownik magazynu upadnie i zwichnie rękę, bo poślizgnie się na mokrej posadzce, lub gdy potknie się o wystający element regału.

Co powinien zrobić właściciel sklepu, gdy zdarzy się wypadek?

Każdy pracodawca ma obowiązek prawny podjąć tzw. postępowanie powypadkowe – niezależnie od tego, czy został powiadomiony o wypadku przez poszkodowanego pracownika, czy też osoby trzecie, oraz niezależnie od tego jak dużo czasu minęło już od wypadku. W pierwszej kolejności (o ile wypadek został zgłoszony od razu) należy podjąć działania niezwłoczne:

  • udzielić pomocy pracownikowi, wysłuchać jego wyjaśnień,
  • zabezpieczyć miejsce wypadku, dokonać jego oględzin,
  • zebrać informacje od świadków wypadku oraz inne dowody, jeśli to niezbędne.

Po otrzymaniu zgłoszenia o wypadku, pracodawca powinien powołać zespół powypadkowy, którego zadaniem jest zbadanie okoliczności, przyczyn oraz związku wypadku z pracą. Skład takiego zespołu jest zależny od pracodawcy. W terminie nie dłuższym niż 14 dni od zdarzenia, powinna zostać sporządzona dokumentacja powypadkowa, czyli protokół ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy. Taki protokół tworzy się według wzoru ustalonego w przepisach prawa pracy.

Jakie świadczenia przysługują pracownikowi w razie wypadku przy pracy?

Pracownik, który został poszkodowany w wypadku przy pracy, może otrzymać zasiłek chorobowy (jeżeli wskutek wypadku przebywa na zwolnieniu), a potem ewentualnie również świadczenie rehabilitacyjne. W razie stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, należy mu się również jednorazowe odszkodowanie – jego wysokość określona jest w przepisach. Jeżeli wypadek jest śmiertelny, odszkodowanie otrzymają członkowie rodziny pracownika. Co do zasady wszystkie tego typu świadczenia wypłaca ZUS.

Czy pracodawca może ponosić jakąś odpowiedzialność finansową w związku z wypadkiem?

Może się zdarzyć, że na skutek stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu związanego z wypadkiem, pracownika trzeba było przenieść na inne stanowisko i w związku z tym obniżono jego wynagrodzenie. W tej sytuacji pracodawca ma obowiązek wypłacać przez okres do 6 miesięcy tzw. zasiłek wyrównawczy – tak aby pracownik nie zarabiał mniej niż przed wypadkiem.

Poszkodowanemu należy się też od pracodawcy odszkodowanie za utratę lub uszkodzenie w związku z wypadkiem przedmiotów osobistego użytku (np. ubranie, zegarek, okulary, telefon komórkowy) oraz przedmiotów niezbędnych do wykonywania pracy, nie dotyczy to jednak utraty lub uszkodzenia pojazdów oraz środków pieniężnych.

 

Katarzyna Górna-Hurko,
radca prawny
Affre i Wspólnicy sp.k.

Poprzedni artykuł
Następny artykuł